{"id":821,"date":"2013-08-22T10:00:42","date_gmt":"2013-08-22T08:00:42","guid":{"rendered":"http:\/\/swiadomezakupy.pl\/blog\/?p=821"},"modified":"2013-08-22T10:38:46","modified_gmt":"2013-08-22T08:38:46","slug":"jak-czytac-etykiety","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/swiadomezakupy.pl\/blog\/jak-czytac-etykiety\/","title":{"rendered":"Jak czyta\u0107 etykiety?"},"content":{"rendered":"

Czytanie etykiet to podstawa przy codziennych zakupach.<\/h2>\n

Aby podczas zakup\u00f3w wybiera\u0107 produkty warto\u015bciowe nale\u017cy albo ju\u017c zna\u0107 kupowane produkty, albo dok\u0142adnie czyta\u0107 etykiety. W dzisiejszych czasach wrzucaj\u0105c produkty „jak leci” chyba mo\u017cna si\u0119 jedynie nabawi\u0107 niestrawno\u015bci i jeszcze za to zap\u0142aci\u0107. Chc\u0105c z pe\u0142nych sklepowych p\u00f3\u0142ek wyselekcjonowa\u0107 dobre produkty trzeba wr\u0119cz prze\u015bwietli\u0107 ka\u017cdy produkt. Niestety, producenci cz\u0119sto form\u0105 graficzn\u0105, kolorystyk\u0105 lub wielko\u015bci\u0105 liter na etykiecie chc\u0105 nas zniech\u0119ci\u0107 do zapoznania si\u0119 ze sk\u0142adem produktu. Czasami poprzez chwytliwe has\u0142o pr\u00f3buj\u0105 nawet podszy\u0107 produkt pod inny, np. nap\u00f3j „udaj\u0105cy” sok dzi\u0119ki napisowi 100 %. Niekt\u00f3re etykiety s\u0105 tak skonstruowane, by nawet sokole oko nie mog\u0142o doczyta\u0107 co znajduje si\u0119 w danym produkcie. Nie powinni\u015bmy si\u0119 jednak zra\u017ca\u0107 i z dociekliwo\u015bci\u0105 Sherlock’a Holmes’a sprawdza\u0107 co znajduje si\u0119 w naszym jedzeniu. Dlatego, gdy idziemy na zakupy dobrze mie\u0107 ze sob\u0105 ma\u0142\u0105 lup\u0119 lub okulary, i to bez wzgl\u0119du na wiek.<\/p>\n

\"Przyk\u0142adowe<\/a>Co powinno znale\u017a\u0107 si\u0119 na etykiecie?<\/h3>\n

W zale\u017cno\u015bci od rodzaju produkt\u00f3w, elementy sk\u0142adowe etykiety mog\u0105 si\u0119 nieco r\u00f3\u017cni\u0107, ale trzon informacji pozostaje ten sam.<\/p>\n

    \n
  1. Nazwa producenta lub dystrybutora (najcz\u0119\u015bciej sie\u0107 handlowa).<\/li>\n
  2. Kod kreskowy produktu, pierwsze cyfry okre\u015blaj\u0105 kraj pochodzenia producenta lub dystrybutora. Kod Polski – 590.<\/li>\n
  3. Nazwa produktu. Pami\u0119tajcie, i\u017c obecnie obowi\u0105zuj\u0105 normy zak\u0142adowe i np. kie\u0142basa \u015bl\u0105ska z dw\u00f3ch wytw\u00f3rni mo\u017ce mie\u0107 ca\u0142kowicie inny sk\u0142ad.<\/li>\n
  4. Termin przydatno\u015bci do spo\u017cycia \u2013 generalna zasada \u2013 im termin kr\u00f3tszy, tym w produkcie jest mniej konserwant\u00f3w. Chyba, \u017ce d\u0142ugi termin wynika ze specyfiki produkcji, jak na przyk\u0142ad suszenie, solenie czy marynowanie.<\/li>\n
  5. Sk\u0142ad. Tutaj producent powinien dok\u0142adnie poda\u0107 zawarto\u015b\u0107 sk\u0142adnik\u00f3w w % oraz wszelkich dodatk\u00f3w, w tym dodatk\u00f3w E. Niestety wielu producent\u00f3w nie respektuje tego wymogu, jak np. producenci piwa.<\/li>\n
  6. Informacj\u0119, czy \u017cywno\u015b\u0107 zawiera sk\u0142adniki genetycznie modyfikowane GMO. Ten wym\u00f3g r\u00f3wnie\u017c jest cz\u0119sto ignorowany i mimo zawarto\u015bci organizm\u00f3w GMO, nie ma o tym informacji na etykiecie. Wi\u0119cej o GMO dowiecie si\u0119 z innego wpisu<\/a>. Tu uwaga \u2013 starajcie si\u0119, tak na wszelki wypadek, unika\u0107 produkt\u00f3w, w kt\u00f3rych jest lecytyna sojowa, gluten, skrobia kukurydziana czy m\u0105czka kukurydziana, poniewa\u017c to one ze wszystkich dodatk\u00f3w najcz\u0119\u015bciej s\u0105 wyprodukowane z organizm\u00f3w genetycznie modyfikowanych.<\/li>\n
  7. Gramatura. Pami\u0119tajcie o jednej wa\u017cnej zasadzie. Por\u00f3wnuj\u0105c dwa produkty pod wzgl\u0119dem cenowym zawsze, powtarzam zawsze por\u00f3wnujcie cen\u0119 kilograma lub litra tych produkt\u00f3w, a nie cen\u0119 opakowa\u0144.<\/li>\n
  8. GDA (wskazane dzienne spo\u017cycie) oraz RDA (zalecane dzienne spo\u017cycie) (wyja\u015bnienie znacze\u0144 poni\u017cej).<\/li>\n<\/ol>\n

    \"Kod<\/a>Kod kreskowy produktu.<\/h3>\n

    Kod kreskowy kraju pochodzenia nie zawsze zgadza si\u0119 z kodem kraju producenta. Cz\u0119sto jest to nr kraju dystrybutora. Tak wi\u0119c, produkty w marketach posiadaj\u0105ce np. nr Niemiec 430 mog\u0105 by\u0107 wyprodukowane w Polsce.<\/p>\n

    Nazwa produktu.<\/h3>\n

    Produkty posiadaj\u0105ce t\u0105 sam\u0105 nazw\u0119 wcale nie musz\u0105 by\u0107 takie same. Szczeg\u00f3lnie wida\u0107 to na przyk\u0142adzie w\u0119dlin, gdzie np. jest „milion” wersji kie\u0142basy \u015bl\u0105skiej czy podwawelskiej. Nazwa precyzyjnie musi okre\u015bli\u0107 produkt, np. je\u017celi na opakowaniu jest napisane, \u017ce jest to \u015bmietana, to musi by\u0107 to \u015bmietana, a nie wyr\u00f3b z t\u0142uszczu ro\u015blinnego. Dlatego te\u017c zwracajcie uwag\u0119 co jest na opakowaniu. Je\u017celi jest napisane \u015bmietanowa, ma\u015blany czy inne nieprecyzyjne sformu\u0142owanie, to mamy gwarancj\u0119, \u017ce jest to wyr\u00f3b tzw. -podobny.<\/p>\n

    Sk\u0142ad.<\/h3>\n

    Tu sprawa jest jasna. O ile producent nie k\u0142amie lub ogranicza si\u0119 do zdawkowej informacji (jak wy\u017cej wymienieni producenci alkoholi), z tej cz\u0119\u015bci etykiety powinni\u015bmy si\u0119 dowiedzie\u0107 co w danym produkcie siedzi. A czasami siedzi tam istna tablica mendelejewa. Mo\u017ce tam by\u0107 kilkadziesi\u0105t r\u00f3\u017cnych dodatk\u00f3w. (O dodatkach do \u017cywno\u015bci pojawi si\u0119 nied\u0142ugo osobny artyku\u0142). Fakt jest taki, \u017ce wszystkie dodatki do \u017cywno\u015bci dopuszczone do u\u017cytku na terenie Polski i Unii Europejskiej prawnie zosta\u0142y uznane za bezpieczne. Jednak\u017ce w wielu \u015brodowiskach toczy si\u0119 sp\u00f3r na ten temat. Osobi\u015bcie polecam stosowanie zasady \u2013 im mniej sk\u0142adnik\u00f3w dodatkowych, tym lepiej. Pami\u0119tajcie r\u00f3wnie\u017c, \u017ce sk\u0142adniki s\u0105 podawane w kolejno\u015bci od najwi\u0119kszej procentowej zawarto\u015bci do najmniejszej. Czyli np. je\u015bli w na pocz\u0105tku sk\u0142adu czekolady jest cukier, to znaczy, \u017ce jest jego najwi\u0119cej.<\/p>\n

    GDA i RDA.<\/h3>\n

    Zgodnie z europejskimi zaleceniami \u017cywieniowymi producenci podaj\u0105 na opakowaniach informacje o GDA i RDA. Jaka jest mi\u0119dzy nimi r\u00f3\u017cnica?
    \nGDA czyli wskazane dzienne spo\u017cycie ma za zadanie pom\u00f3c ludziom, aby pewnych sk\u0142adnik\u00f3w nie jedli zbyt du\u017co. Natomiast RDA, czyli zalecane dzienne spo\u017cycie wskazuje, ile poszczeg\u00f3lnych sk\u0142adnik\u00f3w potrzebujemy minimum. Oczywi\u015bcie zar\u00f3wno GDA jak i RDA s\u0105 to wielko\u015bci u\u015brednione. Tak wi\u0119c nie nale\u017cy sztywno trzyma\u0107 si\u0119 tych norm, gdy\u017c ka\u017cdy cz\u0142owiek w zale\u017cno\u015bci od metabolizmu, trybu \u017cycia, wieku, p\u0142ci, wagi itp. b\u0119dzie potrzebowa\u0142 nieco innej diety. Jednak daje nam to jaki\u015b pogl\u0105d na to, co kupujemy.<\/p>\n

    GDA \u2013 wskazane dzienne spo\u017cycie.<\/h4>\n

    Przyj\u0119to, ze warto\u015bci GDA okre\u015blaj\u0105 ilo\u015b\u0107 energii, cukru, t\u0142uszczu, kwas\u00f3w t\u0142uszczowych nasyconych, sodu\/soli oraz ich % wskazane dzienne spo\u017cycie.
    \n    \"Kisiel<\/a>Przyk\u0142ad:<\/p>\n

    \"Przyk\u0142adowe<\/a><\/p>\n

    \u0179r\u00f3d\u0142o: Bureau Veritas<\/a><\/p>\n

    Dla przeci\u0119tnego m\u0119\u017cczyzny GDA wynosi 2500kcal, a dla przeci\u0119tnej kobiety GDA \u2013 2000kcal. Ze wzgl\u0119d\u00f3w praktycznych informacje podane na opakowaniu dotycz\u0105 \u015bredniej normy dla kobiet, aby zapobiec nadmiernemu spo\u017cyciu. Przyj\u0119to r\u00f3wnie\u017c, \u017ce przy zapotrzebowaniu na energi\u0119 2000kcal \u015brednio dziennie powinno si\u0119 spo\u017cywa\u0107 nie wi\u0119cej ni\u017c:<\/p>\n